دستگاه اکسیژن ساز پرتابل چیست؟

دستگاه اکسیژن ساز یکی از تجهیزات پزشکی تنفسی پر کاربرد بوده که برای اکسیژن تراپی بیماران مورد استفاده قرار می گیرد و زمانی به کار می رود که بیمار در اثر مشکلات مختلف مانند ویروس های تنفسی، آسم، برونشیت و سایر بیماری های ریوی دچار افت اکسیژن خون شده باشد. این دستگاه در مدل های ثابت و پرتابل تولید می شود که دستگاه ثابت با داشتن حجم و وزن بیشتر، مناسب محیط های درمانی و هم چنین منزل است و به آسانی جا به جا نمی شود. در مقابل، دستگاه اکسیژن ساز پرتابل کوچک و سبک است و در خارج از منزل و محیط های درمانی به خصوص هنگام رفتن به محل کار، پیاده روی و سفر به کار می رود. این وسیله با باتری عمل می کند و برای بیمارانی که همیشه نیاز به دریافت اکسیژن دارند، این نیاز را در شرایطی که بیمار در حال جا به جایی است و به برق شهری دسترسی ندارد برطرف می کند.

چه بیمارانی نیاز به اکسیژن درمانی دارند؟

اکسیژن خون انسان در شرایط نرمال و زمانی که به بیماری ریوی یا قلبی مبتلا نیست باید بیشتر از حدود 95% باشد. کاهش این میزان می تواند مشکلات زیادی را برای بیمار به همراه داشته باشد و وضعیتی پرخطر باشد. به خصوص اگر سطح اکسیژن خون به کمتر از 92% افت پیدا کند لازم است بیمار به سرعت تحت اکسیژن تراپی قرار گیرد تا علائمی مانند تنگی نفس و درد قفسه سینه که ناشی از شرایطی به نام هیپوکسمی Hypoxemia هستند برطرف شوند. در غیر این صورت حیات بیمار با خطر رو به رو می شود. البته باید توجه شود که در این حالت، اکسیژن تراپی در کنار داروهایی که پزشک متخصص تجویز می کند انجام می شود تا در کنار روند بهبود بیماری، کمبود اکسیژن نیز جبران شود. دریافت اکسیژن با کمک انواع کپسول اکسیژن، اکسیژن ساز ثابت یا اکسیژن ساز پرتابل انجام می شود. بیماری های زیر می توانند نیاز به استفاده از دستگاه اکسیژن ساز را ایجاد کنند:

• ادم ریوی
• آسم
• عفونت ریه
• سرطان ریه
• ذات الریه
• انسداد مزمن ریوی یا COPD
• برونشیت
• نارسایی احتقانی قلب
• آمفیزم که در آن خاصیت ارتجاعی ریه از بین می رود
• فیبروز کیستیک
• آپنه خواب
• در صورتی که هموگلوبین خون بیمار کاهش پیدا کرده باید توانایی حمل اکسیژن در خون کم شده و نیاز به اکسیژن تراپی ایجاد می شود.

علاوه بر موارد فوق، ممکن است افرادی که در شهرهایی با هوای بسیار آلوده زندگی می کنند به کمک انواع اکسیژن ساز به خصوص اکسیژن ساز پرتابل، اکسیژن مورد نیاز بدن خود را در محیط خارج از منزل دریافت کنند. به این طریق، عوارض هوای آلوده مانند سرفه، تنگی نفس و خستگی کمتر می شود. هم چنین مقاومت ریه در برابر میکروب های بی هوازی افزایش پیدا می کند.

عملکرد اکسیژن ساز پرتابل:

عملکرد این دستگاه با باتری قابل شارژ است که معمولا می تواند تا 8 ساعت شارژ را در خود نگه دارد. البته در منزل یا بیمارستان می توان از این وسیله با کمک برق شهری نیز استفاده کرد. طرز کار اکسیژن ساز پرتابل همانند اکسیژن ساز ثابت است به طوری که با روشن شدن دستگاه، هوای محیط با استفاده از موتور مکنده دستگاه به درون آن کشیده شده و پس از عبور از فیلترهایی که آلودگی و گرد و غبار هوا را حذف می کنند، اکسیژن از سایر اجزای هوا جدا می شود. در قسمتی به نام محفظه زئولیت که با پودر زئولیت پر شده است، تغلیظ اکسیژن صورت می گیرد به طوری که خلوص آن به بیش از 93 تا 95% می رسد. در صورتی که دستگاه این میزان خلوص اکسیژن را ایجاد نکند نمی تواند سطح اکسیژن خون بیمار را به حد مطلوب برساند. در نهایت اکسیژن خالص از فیلترهای خروجی دستگاه عبور داده می شود و از یک رطوبت ساز نیز رد می شود تا خشکی اکسیژن برطرف شده و اکسیژن مرطوب از دستگاه خارج شود. این اکسیژن دارای رطوبت از طریق ماسک یا نازال اکسیژن به سیستم تنفسی بیمار منتقل می شود.

فشار و جریان اکسیژن خروجی باید بسته به مشکل ریوی بیمار توسط پزشک متخصص وی تجویز شود. فیلترهای ورودی و خروجی اهمیت زیادی در عملکرد صحیح دستگاه دارند زیرا بدون آن ها یا در صورتی که به خوبی که آلودگی ها را جدا نکنند، آلودگی و میکروب به راه تنفسی بیمار انتقال پیدا کرده و می تواند انواع عفونت های ریوی را به همراه داشته باشد. در اکسیژن سازهای امروزی سیستم هشدار و سنسورهای قوی وجود دارد که در صورتی که جریان اکسیژن قطع شود، باتری شارژ کمی داشته باشد، برق دستگاه قطع شده باشد یا خلوص اکسیژن کاهش پیدا کرده باشد با آلارم های مناسب، بیمار یا اطرافیان وی را مطلع می کنند.

انواع اکسیژن رسانی در اکسیژن ساز پرتابل:

اکسیژن ساز پرتابل، اکسیژن را به صورت پالسی یا مداوم ایجاد کرده و به ریه بیمار می رساند که بسته به شرایط بدنی بیمار، بین پالسی یا اکسیژن رسانی مداوم انتخاب صورت می گیرد. مدل پالسی یا Pulse dose برای افرادی مناسب است که نیاز دائمی به اکسیژن ندارند. اما مدل مداوم یا Continuous flow برای افرادی استفاده می شود که باید دائم اکسیژن دریافت کنند. علاوه بر این در برخی اکسیژن سازهای پرتابل، سنسور تشخیص دم و بازدم بیمار وجود دارد که با تشخیص دم، اکسیژن را ریه رسانده و با تشخیص بازدم، دی اکسید کربن از ریه ها خارج می شود. بنابراین این دستگاه ها عملکرد مداوم ندارند و در تولید اکسیژن و هم چنین مصرف برق و باتری دستگاه صرفه جویی می شود.

قیمت اکسیژن ساز پرتابل:

اکسیژن سازهای قابل حمل، مدل ها و برندهای مختلفی دارند که بسته به آن، قیمت دستگاه تعیین می شود. واضح است که برندهای خارجی و مدل هایی که سیستم پیشرفته تری داشته و امکان اکسیژن رسانی به شکل های مختلف پالسی، سنسوری و مداوم را فراهم می کنند قیمت بالاتری دارند. علاوه بر این ویژگی هایی مانند باتری با قابلیت حفظ شارژ طولانی مدت، صدای کم دستگاه و سبک بودن آن موجب می شود قیمت دستگاه بالاتر برود. در کنار این ویژگی ها لازم است توجه شود که نوسانات ارز و تغییرات بازار تجهیزات پزشکی بر روی قیمت ها تاثیرگذار است. در وبسایت درمان شو، انواع دستگاه اکسیژن ساز پرتابل همراه با قیمت آن ارائه شده است و کارشناسان سایت آماده هستند تا شما را در انتخاب و خرید بهترین دستگاه راهنمایی نمایند.

بهترین برند اکسیژن ساز پرتابل:

برندهای متنوع ایرانی و خارجی در تولید دستگاه اکسیژن ساز قابل حمل فعالیت می کنند که از میان آن ها می توان به برندهای LeO2 ،Respircare، اینوژن Inogen و نایدک Nidek که هر سه تولید کشور آمریکا هستند اشاره کرد. این برندها دستگاه هایی با کیفیت، با خلوص اکسیژن بالا و صدای بسیار کم تولید می کنند.

خرید اکسیژن ساز پرتابل:

هنگام خرید دستگاه اکسیژن ساز قابل حمل لازم است در درجه اول به مرکز یا شرکتی مراجعه شود که اعتبار لازم را داشته باشد و بتواند گارانتی و خدمات پس از فروش معتبر را در اختیار خریداران قرار دهد. شرکت باید کالاهای گسترده ای را با برندها و قیمت های متنوع در اختیار بیمار قرار دهد تا بیمار بسته به توانایی مالی خود بتواند مناسب ترین دستگاه را انتخاب نماید. پس از انتخاب شرکت فروشنده، در انتخاب دستگاه لازم است به نکات زیر دقت شود:

• بسته به شرایط بدنی بیمار، نوع اکسیژن رسانی دستگاه اعم از پالسی یا مداوم یا سنسوری انتخاب شود که در این زمینه نظر پزشک متخصص لازم است.
• خلوص اکسیژن دستگاه باید حداقل 93 تا 95 درصد باشد تا سطح اکسیژن خون بیمار در کمترین زمان ممکن افزایش پیدا کند.
• دستگاه باید طبق تجویز پزشک با توجه به جریان اکسیژن مورد نیاز بیمار انتخاب شود.
• سبک بودن اکسیژن ساز پرتابل بسیار مهم است زیرا فرد آن را با خود حمل می کند و نباید وزن و حجم دستگاه موجب خستگی و ناراحتی وی شود.
• طول عمر باتری دستگاه باید بررسی شود و باتری قابل شارژ باید چندین ساعت اکسیژن رسانی به بیمار را به صورت مداوم امکان پذیر سازد.
• اکسیژن ساز پرتابل باید صدای کمی داشته باشد زیرا به طور معمول این دستگاه در محیط های عمومی مانند محل کار استفاده می شود و نباید صدای آن برای اطرافیان مزاحمت ایجاد کند.

مزایای استفاده از اکسیژن ساز پرتابل:

افرادی که دارای مشکلات تنفسی هستند و در برخی موارد به صورت طولانی مدت نیاز به دریافت اکسیژن دارند، لازم است در صورتی که توانایی بدنی داشته باشند، به فعالیت های روزمره و همیشگی خود بپردازند. استفاده از دستگاه اکسیژن ساز پرتابل علاوه بر این که به روند درمان بیماری کمک کرده و اکسیژن بیمار را تامین می کند، محدودیت های مختلف برای داشتن زندگی عادی فرد را نیز برطرف می کند و بیمار می تواند زندگی اجتماعی نرمال داشته باشد. اکسیژن ساز پرتابل حجم و وزن کمی دارد و به کمک یک کیف مخصوص به راحتی حمل می شود. علاوه بر بیماران تنفسی، خانم های باردار نیز می توانند با تجویز پزشک از این دستگاه استفاده نمایند زیرا به رشد بهتر جنین کمک می کند.

نکات مهم در استفاده از اکسیژن ساز قابل حمل:

استفاده صحیح از دستگاه اکسیژن ساز و نگه داری درست آن، موجب افزایش عمر مفید دستگاه می شود و بیمار می تواند چندین سال از آن استفاده نماید. برای استفاده و نگه داری صحیح دستگاه لازم است از شرکت فروشنده و هم چنین دفترچه راهنمای دستگاه کمک گرفته شود. علاوه بر این بهتر است نکات زیر نیز رعایت شوند:

• برای استفاده طولانی مدت از اکسیژن ساز پرتابل لازم است باتری آن کامل شارژ شود. زمانی که شارژ باتری به 20 تا 30 درصد رسید می توان آن را شارژ نمود. هم چنین پس از رسیدن شارژ آن به 100 درصد باید برق دستگاه قطع شود تا طول عمر باتری کاهش پیدا نکند. اگر مدت طولانی از دستگاه استفاده نمی شود بهتر است باتری آن خارج شده و در محیطی خشک و خنک قرار داده شود.
• دستگاه باید در زمان مشخص طبق آن چه در دفترچه راهنما ذکر می شود. تمیز گردد. برای تمیز کردن آن حتما باید از وصل نبودن آن به برق اطمینان حاصل شود. فیلتر پلی یورتان متخلخل دستگاه در بخش ورودی آن، باید هفته ای یک بار شسته شود و پس از آن که کاملا خشک شد در دستگاه قرار داده شود. فیلتر HEPA نیاز به شست و شو ندارد و هر 6 ماه تعویض می شود. آب لیوان مرطوب کننده باید یک روز در میان عوض شده و لیوان با آب مقطر یا جوشیده تا یک سوم پر شود.
• اکسیژن ساز باید از حرارت و رطوبت زیاد دور باشد. در واقع محیط نگه داری آن باید خنک و خشک باشد و دمای محیط بین 10 تا 30 درجه سانتی گراد بوده و نور مستقیم به آن نتابد. در صورتی که دما کمتر از 10 درجه یا بیشتر از 30 درجه سانتی گراد باشد احتمال آسیب باتری و سایر قطعات اکسیژن ساز وجود دارد. دستگاه نباید در محیط هایی مانند استخر و حمام که بخار زیادی دارند استفاده شود. علاوه بر این باید از شوفاژ، اجاق گاز و سایر وسایل تولید کننده گرما دور باشد.
• هیچ گونه ضربه ای نباید به دستگاه وارد شود یا دستگاه سقوط کند. به این منظور باید حتما اکسیژن ساز در کیف مخصوص آن حمل شود. لوازم سنگین نباید بر روی آن قرار داده شوند.
  مواد اشتعال زا مانند سیگار باید از دستگاه دور نگه داشته شوند زیرا اکسیژن دستگاه موجب آتش سوزی می شود.
• پودر زئولیت دستگاه اکسیژن ساز پرتابل هر 1 تا 2 سال تعویض می شود. زمانی که نیاز به تعویض پودر وجود داشته باشد دستگاه علائمی مانند کاهش خلوص اکسیژن و هم چنین صدای غیر عادی خواهد داشت.
• برای استفاده از اکسیژن ساز پرتابل در هواپیما لازم است با شرکت هواپیمایی تماس گرفته شود تا بیمار از قوانین استفاده از دستگاه در هواپیما اطلاع پیدا کند. برخی شرکت ها اجازه استفاده از دستگاه را نمی دهند. برخی شرکت ها برای استفاده از اکسیژن ساز پرتابل نیاز به تاییدیه پزشکی بیمار دارند. نوع باتری نیز در امکان استفاده از آن در هواپیما موثر است.